Foto: Enrico Baj in Milaan 1961. Foto Carlo Cisventi. Ontwerp Richard Niessen

Foto. Enrico baj voor het werk Tu Quoque Brute Fili Mi 1964. Fotograaf onbekend

Detail Tu Quoque Brute Fili Mi 1964. Collectie S.M.A.K.

Enrico Baj Generale Collection Fondazione Marconi. ©Archivio Baj, Vergiate.

Enrico Baj: Play as Protest

Zaterdag 4 februari t/m zondag 14 mei 2017

  • Enrico Baj: Play as Protest is een een overzicht en tegelijkertijd een herintroductie in Nederland van het werk van de Italiaanse kunstenaar Enrico Baj (1924 – 2003).
  • Zijn werk is enerzijds speels, kleurrijk en vrolijk maar bezit anderzijds een vlijmscherpe kritiek op de maatschappij en haar machthebbers.

Het Cobra Museum voor Moderne Kunst in Amstelveen toont een overzicht van de Italiaanse kunstenaar Enrico Baj (1924-2003). Enrico Baj; Play as Protest is tegelijkertijd een herintroductie in Nederland van het werk van deze eigenzinnige Italiaanse kunstenaar Enrico Baj. De tentoonstelling toont zo’n honderd werken uit de jaren ’50, ’60 en ’70 van de kunstenaar.

Enrico Baj’s werk oogt speels, kleurrijk en humorvol maar toont gelijktijdig zijn scherpe maatschappijkritische, zelfs anarchistische houding. Zelf stelde Baj dat “De enige valide manier om je tegen het systeem te verzetten is door middel van vreugde”. Baj zet daarom spel in als een vorm van engagement en creatie als een vorm van protest. Het richt zich tegen het fascisme, totalitaire systemen, de macht van de heersende klasse en de potentiële vernietiging van de leefomgeving (de toen nieuwe nucleaire dreiging). De tentoonstelling laat zien hoe Baj speelse strategieën, satire en het bewust oneerbiedig zijn, als middelen inzette tegen een samenleving die voortdurend in staat lijkt zichzelf te vernietigen. Baj ontwikkelde een uiterst originele beeldtaal met assemblage-schilderijen waar het maakplezier van af spat.

De tentoonstelling toont zo’n 100 werken uit drie decennia met vele hoogtepunten uit Baj’s oeuvre. Een van die hoogtepunten is het 12 meter brede stuk I funerali dell'anarchico Pinelli (De begrafenis van de anarchist Pinelli) uit 1972, gebaseerd op waargebeurde geschiedenis, dat destijds in Italië gecensureerd werd, maar in 1973 internationaal getoond werd o.a. in Museum Boijmans van Beuningen.

De attitude van Enrico Baj heeft niet aan actualiteit en relevantie ingeboet en kan zelfs een inspiratiebron zijn voor hedendaags protest. Op 23 april zal daarom het gehele museum in het teken staan van een Anarchistische Bajéénkomst met o.a. lezingen, poëzie, anarcho-folk muziek en film. Meer informative hierover volgt.

Enrico Baj: Play as Protest is samengesteld door curator Carrie Pilto, met medewerking van Luca Bochicchio in de rol van ‘research consultant’ en Archivio Enrico Baj. Bij de tentoonstelling verschijnt een publicatie vormgegeven door Richard Niessen, uitgegeven door het Cobra Museum.

De werken in de tentoonstelling zijn hoofdzakelijk afkomstig van het Archivio Baj en van Fondazione Marconi in Milaan. Daarnaast zijn er waardevolle aanvullende bruiklenen uit privé collecties en uit het S.M.A.K. in Gent en Museo d'arte moderna e contemporanea di Trento e Rovereto.

De tentoonstelling komt tot stand dankzij de bijdragen van de Gemeente Amstelveen, De BankGiro Loterij en het Instituto Italiano di Cultura.

top

COBRA OPEN COLLECTION PROGRAMME DOOR BANK&RAU

Het Deense kunstenaarsduo Bank&Rau uit Kopenhagen is door het Cobra Museum uitgenodigd om een eigentijdse collectiepresentatie te maken vanuit hun eigen unieke visie. De collectie van het museum, de verhalen die erbij horen en de geschiedenis van de Cobra beweging met bijbehorende archiefstukken zijn de bouwstenen waarmee Bank&Rau konden werken. Dat hebben ze aangevuld met eigen werk, geïnspireerd op de collectie en dit vormt samen een nieuwe totaalinstallatie waarmee zij de bezoekers het verhaal van Cobra vertellen op een volstrekt unieke wijze.

Een overkoepelend gegeven in de praktijk van Bank&Rau (Lone Bank & Tanja Rau) is handwerk en folkloristische elementen. Door middel van het opzij schuiven van traditie en alles dat wij als vanzelfsprekend ervaren (in een museum), poogt Bank&Rau de traditionele presentatie opnieuw vorm te geven.

Het Open Collection programma van het Cobra Museum is een onderzoek in praktijk waarbij hedendaagse makers worden uitgenodigd de collectie van het museum te openen en en van nieuwe impulsen te voorzien. Het Open Collectie programma wordt mede mogelijk gemaakt door het Mondriaan Fonds. Het Danish Arts Council, SVFK (Danish Art Workshop) en SKF (Danish Art Foundation) ondersteunen de presentatie van Bank&Rau.

 

CoBrA collectie

• Samenwerkingen en nieuwe aanwinsten

Het Cobra Museum toont haar eigen collectie steeds in vernieuwde opstellingen om daarmee de reikwijdte van de internationale Cobra beweging te benadrukken èn de dynamiek tussen de verschillende groepsleden. In deze collectiepresentatie is er bijzondere aandacht voor de samenwerking tussen dichters en schilders van de beweging. De relatie tussen tekst en beeld speelde vanaf de oprichting van Cobra een belangrijke rol.

Twee presentaties binnen de tentoonstelling vormen een primeur: een schenking van de Schotse CoBrA kunstenaar Stephen Gilbert en de presentatie 'Tegengestelde beweging’ van de Nederlandse schilder Gerard Verdijk (1934 - 2005). Verdijk verwerkte invloeden als informele schilderkunst, pop-art en fundamentele kunst op geheel eigen wijze in zijn werk.

header